NẾU CON MUỐN ĂN, CON CẦN LÀM VIỆC

Đây là cuốn sách được rất nhiều gia đình hưởng ứng bởi tính ứng dụng của nó trong thực tế. Trong lớp học Montessori việc áp dụng hình thức kỉ luật cũng theo nội dung nhan đề cuốn sách này.

Sẽ có rất nhiều người cảm thấy khó hiểu với cách ứng xử của giáo viên nếu chỉ tiếp xúc qua. Có thể họ sẽ cho rằng cô giáo có vẻ hà khắc và cứng nhắc.

Một số người nghĩ rằng: “Con mình làm thế được chứ con người mà làm vậy thì phụ huynh sẽ không vừa ý”. Nhưng trong lớp học Montessori của chúng tôi, không có cái gọi là cái không nên ấy bởi chúng tôi đang làm đúng trách nhiệm và lương tâm của mình.

Xin chia sẻ một ví dụ về cách áp dụng kỉ luật trong Montessori để bố mẹ có thể hiểu thêm về cách làm việc và rèn các kỹ năng cho trẻ ở lớp.

Rất nhiều người lớn cho rằng đây không phải là công việc của họ, rằng trẻ còn nhỏ thì không cần làm việc để hiểu điều đó, trẻ chỉ cần chăm sóc và làm những gì trẻ thích, họ mặc định đến một lúc nào đó con họ sẽ hiểu và làm như họ muốn.

Nhưng chúng tôi cho rằng cần cho con hiểu rằng để có thức ăn con cần làm việc. Và tại bất kỳ môi trường nào cũng cần có sự công bằng.

Hoạt động chuẩn bị giờ ăn trưa là hoạt động thường ngày tại lớp. Vào thời điểm này tất cả các bé đều tham gia công việc ấy. Bạn thì lấy đồ ăn, bạn thì chuẩn bị bàn, bạn thì cất đồ dùng và thu dọn môi trường lớp sau giờ hoạt động. Với những bạn mới vào lớp đây cũng là điều cần làm và không có ngoại lệ.

Thỉnh thoảng cũng có những em bé không hợp tác trong việc này. Có vẻ như em bé muốn thử thách mọi người, muốn thể hiện cái tôi khác biệt hoặc muốn mình là trung tâm của lớp, được ưu đãi hơn.

Nói như vậy bố mẹ có thể hiểu rằng điều này không nằm ngoài phạm vi con em mình đâu nhé, cả những bạn đã học lâu rồi thỉnh thoảng vẫn cần học lại! Tất cả mọi đối tượng là như nhau, “Tuổi nhỏ làm việc nhỏ, tùy theo sức của mình”, “Một cây làm chẳng lên non, ba cây chụm lại nên hòn núi cao”.

Trong giờ làm việc tập thể mà ai đó không nghiêm túc tập trung vào công việc, hoặc chưa hoàn thành thì sẽ không được ngồi vào bàn ăn cùng mọi người. Điều đó chẳng công bằng tí nào. Ai cũng có việc để làm, mọi người làm việc để có một giờ ăn, còn con không làm điều đó thì con sẽ bị thất nghiệp, thất nghiệp sẽ không có gì để ăn cả. Tóm lại nếu con muốn ăn, con cần làm việc.

Ngày hôm nay có một em bé lại được hướng dẫn bài học đó, có vẻ với Tommy sẽ khó khăn hơn vì có thể bé hiểu nhưng chưa được nhanh nhạy như các em. Tommy được giao nhiệm vụ cất bàn nhỏ mà lại không làm mà đi ra tranh hoạt động của người khác. Vậy là vi phạm nguyên tắc “ Được mời mới được làm việc”, bé lại cáu kỉnh với người không cho làm việc là vị phạm nguyên tắc “ sử dụng bạo lực”, bé lại vào tranh chỗ ngồi của em, bỏ ghế của em ra và đặt ghế làm chân em đau.

Vậy là cô phải đưa ra quyết định “Hôm nay anh Tommy ngồi ăn một mình, con sẽ cần tự chuẩn bị bàn ăn cho mình nếu con muốn ăn cơm, con cần học bài học tôn trọng mọi người và cần làm việc để có ăn”. Phải vùng vằng mãi cuối cùng Tommy cũng tự đi lấy bát, đĩa ăn cơm.

Thực tế là không phải đây là trường hợp đầu tiên các cô phải làm như thế. Cũng nhiều lần các cô phải nén cảm xúc cá nhân xuống khi thấy các bé khóc, nhưng đúng là các bạn phải học điều đó, vì khi tính cách phụ thuộc đã hình thành các bạn chỉ biết hưởng thụ thôi. Và đó là trách nhiệm của người lớn phải không bố mẹ?

Tác giả: Cô Nguyễn Thị Duyên – Khối trưởng khối Montessori – Giáo viên chủ nhiệm lớp Montessori 1
Trường Mầm Non Big Sun